Trẻ chậm nói, bố mẹ phải làm sao?

Bắt đầu từ tháng tuổi thứ 12, trẻ đã bắt đầu “ê”, “a” những từ ngữ đầu đời. Tuy nhiên, có những trẻ “ba tuổi không chịu nói” khiến nhiều phụ huynh lo lắng và sợ hãi. Vậy, bố mẹ cần làm gì trong trường hợp này?

Để phòng ngừa và điều trị kịp thời chứng chậm nói, giúp con phát triển bình thường, bậc bố mẹ nên tham khảo những điều sau:

Nguyên nhân khiến trẻ chậm nói

Trẻ chậm nói, bố mẹ phải làm sao?Cho trẻ xem TV và sử dụng smartphone cũng là nguyên nhân khiến trẻ lười nói

Trẻ bị chậm nói do nhiều nguyên nhân khác nhau. Đôi khi do trẻ bị dị tật vòm miệng như những khiếm khuyết về lưỡi, hàm ếch, dây hãm ngắn,...những điều này làm hạn chế cử động lưỡi khiến trẻ khó nói.

Hiện tượng chậm nói còn do khả năng nghe của trẻ có vấn đề. Trẻ khó nghe dẫn đến việc hiểu, bắt chước và sử dụng ngôn ngữ gặp nhiều khó khăn.

Gia đình xảy ra biến cố ảnh hưởng đến tâm lý cũng là nguyên nhân làm trẻ không chịu nói.

Ngoài ra, việc bố mẹ cho trẻ xem TV, dùng smartphone để bé ngồi yên, ăn ngoan và chơi một mình cũng là nguyên nhân làm hạn chế khả năng giao tiếp bằng miệng, điều này khiến bé thụ động và lười nói. Bố mẹ cưng chiều con quá mức, không tập cho con nói mà đưa ngay những món đồ chơi con cần, sẽ hình thói quen ngại giao tiếp ở trẻ.

Dấu hiệu trẻ chậm nói

Trẻ chậm nói, bố mẹ phải làm sao?Trẻ chậm nói thường thụ động trong giao tiếp, không bắt chước các âm thanh, nhún nhảy theo nhạc và các hướng dẫn của bố mẹ

Từ 12 đến 24 tháng tuổi là giai đoạn trẻ bắt đầu nói những tiếng đầu tiên và bắt chước giao tiếp theo bố mẹ. Nhưng nếu có những biểu hiện này, rất có thể trẻ đã mắc chứng chậm nói:

12 tháng tuổi: Trẻ chưa biết sử dụng điệu bộ, cử chỉ. Trẻ không biết vẫy tay chào tạm biệt.

18 tháng tuổi: Trẻ thích dùng cử chỉ hơn lời nói, không bắt chước được âm thanh, không nhún nhảy theo nhạc, không hiểu hướng dẫn của mẹ và gặp khó khăn trong việc hiểu các yêu cầu đơn giản.

Từ 2-3 tuổi: Trẻ chỉ có thể bắt chước âm thanh hoặc hành động mà không tự mình phát âm các cụm từ. Chúng biết một vài từ đơn giản nhưng không thể sử dụng ngôn ngữ nói để trò chuyện ngoài những nhu cầu thiết yếu. Khi mẹ dạy và hướng dẫn, trẻ không hiểu và không biết làm theo những chỉ dẫn đó. Ngoài ra, nếu trẻ có giọng nói khác thường, nói nhỏ, nói giọng mũi hoặc bắt chước tiếng con vật cũng là những dấu hiệu cha mẹ nên lưu ý.

Cách phòng tránh chứng chậm nói ở trẻ

Trẻ chậm nói, bố mẹ phải làm sao?Bố mẹ nên đọc cho trẻ nghe những câu chuyện có thể kích thích trẻ sử dụng động tác, cử chỉ, và bắt chước

Để phòng chứng chậm nói, từ tháng tuổi thứ 6, bố mẹ nên đọc cho trẻ nghe những câu chuyện có thể kích thích trẻ sử dụng động tác, cử chỉ, và bắt chước. Qua những câu chuyện, bạn nên giải thích cho trẻ hiểu những sự vật hiện tượng gần gũi, xảy ra xung quanh chúng.

Bố mẹ nên để cho con tự giác bập bẹ và nói thành lời những vật dụng mà chúng muốn lấy. Lúc này, bé sẽ cố gắng nói lên tên đồ vật hoặc gọi tên bố, mẹ để nhờ vả. Hạn chế đưa ngay những món đồ chơi khi chúng chỉ mới đòi hỏi, ra dấu vì điều này sẽ khiến bé lười nói. 

Trong sinh hoạt hằng ngày, bố mẹ nên nói chuyện và giao tiếp với trẻ nhiều hơn, tránh tình trạng để trẻ chơi một mình, xem TV hoặc sử dụng smartphone liên tục.

Đối với những trường hợp trẻ chậm nói trong thời gian dài, bố mẹ nên đưa trẻ đến gặp bác sĩ và điều trị càng sớm càng tốt. Hãy quan tâm đến trẻ nhiều hơn để ngăn chặn nguy cơ chậm nói, giúp con có thể phát triển bình thường và khỏe mạnh.

 T.N (tổng hợp)